Frsluflokkur: Bkur

Bjartur og jin

Illugi Jkulsson skrifar gtisumfjllun um Bjart Sumarhsum DV sl. fstudag. Mr var ljst egar g las essa umfjllun a minni mitt gagnvart essari persnu slandssgunnar var fari a daprast. v fr g bkahillurnar og veiddi karlinn fram.

Lesturinn stendur enn yfir, en er mr ljst a gagnrni Illuga hvernig margir lofa sjlfstisbarttu Bjarts vi rk a styjast.

g vri ekki ng me a vera lkt vi karlinn.

g vri ekki heldur ng me a tilheyra j sem vri lkt vi karlinn.

v miur held g samt a vermska okkar jar og rembingur eigi a samt skili. Lkindin eru meiri en g vildi.

Annars er lklega heillavnlegast a klra bkina ur en g tji mig meira.


"Dauans vissi tmi"

g br mr bjarlei n seinustu viku, skrapp yfir hafi og heimstti Frakkaland. Slkum ferum fylgir mikil seta flugvllum og auvita flugvlum.ennan tma er alveg upplagt a nota til bkalesturs.

Bkin sem fylgdi mr essa fer var "Dauans vissi tmi" eftir rinn Bertelsson. g hef ekki loki lestrinum en miki finnst mr etta vieigandi lesefni essa dagana, n egar vi virumst vera a spa seyi af trlegri rssu og furulegri peningastefnu undanfarinna ra........................a ekki s minnst mjg svo srkennilegri einkavingu rkisbankanna. g leyfi mr a birta hr kafla r bkinni:

Haraldur st afgreislusal bankans og virti fyrir sr listaverkin veggjunum. essi listaverk voru jargersemar sem einkavingarnefnd hafi lst a undanskilja ibunuganginum vi a ganga fr kaupunum eftir a Jkull Ptursson forstisrherra hafi fyrir sitt leyti samykkt a gengi skyldi til samninga vi Harald Rriksson. hita leiksins hafi gleymst a jbankinn tti listaverkasafn sem var mun strra en Listasafn rkisins, enda hfu samningarnir snist um peninga en ekki tittlingaskt eins og menningu og listir.

Kannast einhver vi etta r slenskum raunveruleika?

essi bk rins er skldsaga. er ljst a margar persnurnar eiga sr fyrirmynd slenskum raunveruleika. Sgururinn er oft mjg fjarstukenndur. a einkennilega er a sum fjarstukenndustu atvikin eiga sr sto slenskum raunveruleika.

hvaa raunveruleika hfum vi lifa n seinustu r? Er etta draumur ea martr sem vi virumst vera a vakna upp af?

Ea er etta bara dauans vissi tmi?

PS: g er ekki eins unglynd essa dagana og essi frsla gefur til kynna. Mr finnst bara frekar skrti hvernig vi hfum lti aumenn stela af okkur rkiseignum undanfarin r beint fyrir framan nefi okkur. Og n er helst rtt um a slenskur almgi (rki) eigi a koma bnkunum til bjargar. Er g ein um a vera skilningsslj?


Frjls

g var a ljka vi bkina "Frjls" sem er senn sjlfsvisaga Ayaan Hirsi Ali og deila Islam. etta er saga merkilegrar og sterkrar konu, hn elst upp Smalu, Saudi-Arabu, Eopu en a mestum hluta Kenya. Hn flr san til Hollands, aflar sr menntunar ar og er kosin hollenska ingi ri 2003.

Ayaan er alin upp Islam, mir hennar er mjg tru og sjlf gengur hn gegnum tmabil ar sem hn les Kraninn stft og er flagsskap me bkstafstruum. bkinni kemur einnig sterkt fram hversu grarlega sterk tk ttarsamflagi hefur hverjum einstaklingi og takmarkar frelsi hans til kvarana eigin lfi. Mest etta vi um konur en einnig eru karlar bundnir hftum essa samflags. Trin gengur t a fylgja v sem hinn alvitri gu, Allah, vill og vegvsir ess er Kraninum. Ef einstaklingurinn brtur gegn vilja Allah er voinn vs, ekkert framhaldslf og a sem verra er, helvti bur.

Kraninum er margt fjandsamlegt konum. Ayaan er mjg hugleiki a vekja athygli v. Ef kona ist ekki eiginmann sinn er honum leyfilegt a beita hana ofbeldi. Kona essu samflagi getur ekki risi gegn essu, er hn a rsa gegn snum Gui, einnig sinni fjlskyldu og llu samflaginu. Hennar bur aeins tskfun. Kynmk fyrir hjnaband eru hugsandi. Af lffrilegum stum er mun auveldara a sanna kynmk upp konur, srstaklega ef hn verur barnshafandi. Slkarar konu bur aeins tskfun. Konur eru einnig taldar bera byrg a tla karlmenn og v er byrgin fyrst og fremst eirra, jafnvel eim s nauga. Kraninum ereinnig lagt fyrir a konur skuli hylja sig a llu leiti nema hendur og andlit.

essi atrii, ofbeldi eiginmanns, byrg kvenna kynferislegu ofbeldi karla og a a r yrftu a hylja sig, var kveikjan a stuttmynd sem Ayaan geri me kvikmyndagerarmanninum Theo van Gough. Mynd essi vakti mikla andspyrnu meal bkstafstrarmanna og var Theo drepinn.

bkinni varpar Ayaan framhvassri gagnrni aumburarlyndi vesturlanda gagnvart Islam hafi gengi alltof langt. Samflg muslima va vesturlndum vihaldi kgun kvenna, stlkubrn su unnvrpum umskorin eldhsborum Hollandi og heimilisofbeldi essum samflgum s lti reitt. Trarsklar kenni ekki vestrn gildi og menningu og ffri rija heimsins vihaldist essum samflgum flki s flutt til vesturlanda.

Ayaan segir a Islam skipti flki tvo flokka: sem ahyllast trna og hina. "Hinir" su allir slmir og allt a v rttdrpir. a a fremja heiursmor er Allah knanlegt, moringinn bjargar heiri fjlskyldunnar og hltur n Allah. Slkt er a eftirsknarvert a refsing vestrns samflags skiptir engu.

Ayaan er hvss gagnrni sinni. Ef g segi a sem hn segir vri g vnd um kynttahyggju. Gagnrnin hins vegar rtt sr, hvernig geta vestrn samflg seti hj og leyft kgun kvenna snum samflgum, bara vegna ess a trarbrg vikomandi leyfa a?

Gallinn vi svona hvassa gagnrni er a hn getur hleypt upp miklu hatri mslimskum innflytjendum. a er essum samflgum heldur ekki til gs.

Hva sem v lur hvet g alla til a lesa bkina Frjls eftir Ayaan Hirsi Ali. Hn er aulesin, hrfandi og hugaver.


Harry Potter og hans hyski

g hef nveri loki lestri seinustu bkarinnar um Harry Potter. Bkin er spennandi og heldur manni vi efni, a vantar ekki.

essum bkum er grarlega mikil plitk milli lnanna, bartta gs og ills, trygg og hollusta vi vini og flaga, hversu langt nr hn, jafnvel eim tilvikum egar einstaklingurinn er mlstanum samykkur.

N seinustu vikur hefur kvein stuveiting kveins setts dmsmlarherra veri milli tannanna flki, almenningur rs upp afturfturna og gagnrnir. Merkileg hefur mr tt vibrg margra samflokksmanna, me rkum sem rkum. Einhverra hluta vegna minnir etta mig samstu eirra sem dvali hfu Slytherin heimavistinni, jafnvel Voldemort fri fram me morum, ofbeldi og rkum skyldi halda trna vi hann.

Vi veltum essu fyrir okkur kaffistofunni dag, fundum nokkrar samsvaranir milli persna bkunum og hinu plitska litrfi slandi dag. g tek a fram a etta er eingngu til gamans gert.

Sjlfstisflokkurinn er a sjlfsgu Slytherin heimavistin og Gryffindor vinstri menn.

Voldemort = Dav Oddsson
Harry Potter = Dagur B. Eggertsson (tlitslega finnst mr etta srlega fyndi!)
Ron = Gumundur Steingrmsson (fr a vera me fjrinu sem besti vinur Harrys)
Hermione = Svands Svavarsdttir (trlega klr)
Lna = Margrt Sverrisdttir (Lna var ekki Gryffindor vistinni en var bandalagi me Harry)
Fair Lnu = A sjlfsgu Sverrir Hermannsson
Neville = Sumir sgu Bjrn Ingi, mr finnst lafur Magnsson betri

McGonagal = Jhanna Sigurardttir, Ingibjrg Slrn kemur til greina en aldurinn og nefi vinnur me Jhnnu.
Draco Malfoy = Gsli Marteinn
Crabbe ea Goyle = Sigurur Kri mig vantar hinn
Ormshali = rni Matthssen (ltill karl sem frnar sr fyrir herrann en a verur honum a falli)
Snape = Bjrn Ingi (Snape var melimur Fnixreglunnar en vann einnig me Voldemort, maur vissi aldrei hvoru liinu hann var)
Pearcy Weasley = ssur (Var Gryffindor en langai skaplega a vera mikill maur og tilbinn til a kyngja msu til a a mtti vera)

Ekki gekk etta n fullkomlega upp v okkur reyndist mgulegt a finna tvfara Dumbeldore, mr datt hug Steingrmur Hermannsson, a er essi landsfurmynd, Dumbeldore hafi lka msa mannlega breyskleika. essi tillaga mn fkk ekki ngilegan hljmgrunn. stakk g upp lafi Ragnari en honum var lka hafna. g hafnai Jni Baldvin.Hagrid smuleiis vantar tvfara, dettur mr Steingrmur J hug. er g me prinsippfastan og srvitran karakterinn huga, ekki endilega tliti.

g semsagt auglsi eftir slenskum Dumbledore.


Erfafri fyrir 15 ra

Hvaa krfur er elilegt a gera til skilnings 15 ra unglinga erfafri? Hvaa krfur gerum vi til kennara eirra? Hvaa krfur gerum vi til kennslubkanna?

g er me BSc prf lffri, MSc prf heilbrigisvsindum, erfabreytileiki genum tengdum nmiskerfinu og hjartasjkdmar var vifangsefni mastersverkefnisins. g vinn Blbankanum vi arfgeragreiningu vefjaflokkasameindum sem eru kvru af genum sem hafa mestan breytileika llu erfamengi mannsins.

mannamli:g tel mig hafa ga ekkingu erfafri.

g geri r krfur til nmsefnis erfafri fyrir 15 ra unglinga grunnskla a g skilji a n mikilla erfileika. En g geri a ekki. g arf a marglesa kennslubkina til a skilja hva er veri a fara.

Dmi:

"Fr sjnarhli efnafrinnar m segja a starf gena s a gefafrumum lkamans skipanir um hvaa efni r eigi a framleia og hvernig og hvenr. essi tilteknu efni eru prtn. Flokkur prtna sem nefnast ensm ber byrg v a mynda litarefni augnanna sem sjlft er enn eitt prtn."

Hvar tndu i rinum? g geri a fyrstu lnunni. g skal reyna a segja etta mannamli:

"Genin geyma sr uppskrift af prteinum sem fruman framleiir. Prteinin eru byggingarefni lkamans."

Anna dmi:

"Undantekning fr einfldustu erfunum eru margfaldar genasamstur, en koma fleiri en tvr genasamstur til greina tilteknu sti, tt hver einstaklingur s aeins me tv gen, eitt fr hvoru foreldri".

etta heitir mannamli "breytileiki" og ir a margar mismunandi gerir su til af hverju geni.

g vinn vi aarfgeragreina (flokka) augen sem hafa mestan breytileika genamengi mannsins, g hef aldrei ur heyrt um "margfaldar genasamstur".

Hva er veri a kenna brnunum okkar? Vri ekki nr a einfalda hlutina en a gera flknari en eir raunverulega eru?


Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband